MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Türkiye'nin il ve ilçe sayısının artırılmasını hedefleyen "100 İl 1000 İlçe" projesini yeniden gündeme getirdi. Bahçeli, 19 yeni il ve 78 yeni ilçe kurulmasına yönelik hazırlık yaptıklarını duyurdu.

Türkgün gazetesine konuşan Bahçeli, artan nüfus ve değişen ihtiyaçlar nedeniyle idari yapının yeniden düzenlenmesi gerektiğini savundu. Mevcut yapının kamu hizmetlerinin daha etkin sunulması amacıyla yeniden ele alınması gerektiğini belirten Bahçeli, çalışmanın nüfus artışı, kentleşme ve sosyoekonomik değişimler dikkate alınarak hazırlandığını kaydetti.

Ölçütler ve süreç

Bahçeli, yeni il ve ilçelerin belirlenmesinde nesnel ölçütlerin esas alınacağını söyledi. İl statüsüne çıkarılması planlanan ilçelerin nüfus, ekonomik gelişmişlik, coğrafi konum, stratejik önem ve kamu hizmetlerine erişim gibi kriterlere göre değerlendirileceğini ifade etti. Ancak il yapılması düşünülen 19 ilçenin isimlerini açıklamadı. Nihai kararın ilgili kamu kurumlarının değerlendirmeleri ve TBMM'nin onayıyla verileceğini belirten Bahçeli'nin ardından, MHP'nin ilerleyen süreçte konuya ilişkin bir kanun teklifini gündeme getirebileceği belirtildi.

Açıklamalar, uzun süredir il olması tartışılan ilçelerin yeniden dikkat çekmesine neden oldu. Antalya'nın Alanya ve Manavgat, Balıkesir'in Bandırma ve Edremit, Muğla'nın Fethiye, Aydın'ın Nazilli, Ankara'nın Polatlı, Tekirdağ'ın Çorlu ve Kırklareli'nin Lüleburgaz ilçeleri bu tartışmalarda sık anılan yerler arasında bulunuyor. Hatay'ın İskenderun, Adana'nın Kozan, Konya'nın Ereğli, Zonguldak'ın Karadeniz Ereğli, Ordu'nun Ünye ve Kahramanmaraş'ın Elbistan ilçeleri de benzer biçimde gündeme geliyor. Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da ise Siverek, Kahta, Ergani, Midyat, Cizre, Erciş ve Yüksekova öne çıkıyor. Yine de hangi ilçelerin yeni iller arasında yer alacağına ilişkin kesinleşmiş bir karar bulunmuyor.

Olası idari etkiler

Projenin yasalaşması halinde mülki idare yapısında kapsamlı değişiklikler yaşanabilecek. Yeni il olacak yerleşim yerlerinde valilik ve il düzeyindeki kamu kurumlarının teşkilatlanması gerekecek; eğitim, sağlık, güvenlik gibi hizmetlerin yönetimi yeni idari sınırlara göre düzenlenecek. Değişikliklerin seçim çevreleri ve milletvekili dağılımına etkisi olabileceği, ayrıca yeni iller için plaka kodlarının belirlenmesi gerekeceği ifade edildi. Bu düzenlemelerin tamamı TBMM'de kabul edilecek yasal değişikliklere bağlı olacak.

İçişleri Bakanlığı'nın mülki idare verilerine göre Türkiye'de 81 il ve 922 ilçe bulunuyor. Ülkede 30 büyükşehir belediyesi ve 51 il belediyesi yer alıyor. TÜİK verilerine göre ise nüfus, 1 Temmuz 2026 itibarıyla 86 milyon 320 bin 602 kişiye ulaştı. Öneri hayata geçirilirse il sayısı 81'den 100'e, ilçe sayısı 922'den 1000'e çıkacak.

Bahçeli, daha önce de benzer bir hedefi dile getirmişti. Mayıs 2022'de 100 il ve 100 milyon nüfus hedefinden söz eden Bahçeli, 2023 seçimlerinin ardından 100 il ve 1000 ilçeden oluşan yeni bir idari yapı önerisini açıklamıştı. Türkiye'de il sayısı en son 1999'da Düzce'nin il olmasıyla 81'e çıkmıştı. Proje yasalaşırsa 27 yıl sonra ilk kez yeni iller kurulmuş olacak.